Een karaf op tafel ziet er niet alleen mooi uit maar hij kan ook echt een verschil maken voor de wijn in je glas. Wanneer doe je het wel, en wanneer laat je het achterwege?

Wat doet karaffen precies?

Karaffen, ook wel 'decanteren' of 'beluchten' genoemd, is het overgieten van wijn van de fles naar een karaf. Door dit proces komt de wijn in contact met zuurstof. Die zuurstof helpt om gesloten aroma's te openen, harde tannines te verzachten en reductieve geuren (denk: rotte eieren, afgestreken lucifer) te laten verdampen.

Er zijn twee hoofdredenen om te karaffen: beluchting en het scheiden van sediment.

Wanneer wel karaffen?

•       Jonge, tannineuze rode wijnen. Denk aan een stevige Barolo, een jonge Bordeaux of een Syrah. Deze wijnen kunnen baat hebben bij een uur of meer in de karaf. De aroma's openen zich en de tannines worden ronder.

•       Reductieve wijnen. Ruikt je wijn naar lucifers of gekookte kool? Dan is beluchting het eerste dat je doet. Soms is tien minuten in de karaf al genoeg om de wijn te transformeren.

•       Wijnen met veel sediment. Oudere rode wijnen vormen sediment op de bodem van de fles. Door voorzichtig te karaffen (met een kaarsje als lichtbron) laat je het bezinksel achter in de fles.

•       Jonge witte wijnen met veel structuur. Een houtgerijpte Witte Bourgogne of een volle Viognier kan ook profiteren van een beetje lucht. Al hoeft dit maar een kwartiertje te zijn.

Wanneer niet karaffen?

•       Oude, delicate wijnen. Een wijn van twintig jaar of ouder heeft na het karaffen nog maar een klein venster van optimale kwaliteit. Té veel lucht en hij valt snel uiteen. Open hem vlak voor het drinken en schenk voorzichtig in.

•       Lichte, frisse wijnen. Een jonge Pinot Grigio, Beaujolais of een frisse rosé heeft geen karaf nodig. Extra zuurstof haalt juist het frisse, fruitige karakter eraf.

•       Mousserende wijn. Champagne, Cava, Prosecco — nooit karaffen. Je verliest de bubbels en daarmee een groot deel van de ervaring.

Hoe lang karaffen?

Als vuistregel: hoe jonger en steviger de wijn, hoe langer hij in de karaf mag. Een jonge Amarone mag gerust twee uur decanteren. Een lichte rode wijn van vijftien jaar is al prima na vijftien minuten.

Geen karaf in huis? Gewoon walsen met het glas helpt al enorm. Dat is eigenlijk karaffen in het klein.